11 παρενέργειες του Synjardy και εναλλακτικά φάρμακα

Η διαχείριση του διαβήτη τύπου 2 συχνά απαιτεί τη χρήση περισσότερων από ενός φαρμάκων, καθώς η υψηλή γλυκόζη στο αίμα προκύπτει μέσω διαφόρων βιολογικών μηχανισμών. Ο συνδυασμός φαρμάκων με συμπληρωματικούς μηχανισμούς δράσης μπορεί να βελτιώσει τον έλεγχο της γλυκόζης στο αίμα, μειώνοντας παράλληλα τον αριθμό των δισκίων που πρέπει να λαμβάνετε καθημερινά. Το Synjardy είναι ένα παράδειγμα συνδυαστικού φαρμάκου που βοηθά πολλούς ανθρώπους να ελέγχουν καλύτερα τη γλυκόζη του αίματος και προσφέρει επίσης σημαντικά καρδιαγγειακά και νεφρικά οφέλη σε κατάλληλους ασθενείς.

Τι είναι το φάρμακο Synjardy;

Το Synjardy είναι ένα φάρμακο που χρησιμοποιείται για τη θεραπεία του σακχαρώδους διαβήτη τύπου 2 σε ενήλικες. Αυτό το φάρμακο συνδυάζει δύο δραστικά συστατικά:

• Εμπαγλιφλοζίνη (αναστολέας SGLT2)
• Υδροχλωρική μετφορμίνη (μια διγουανίδη).

Ανάλογα με την ιατρική κατάσταση του ασθενούς, τα φάρμακα που περιέχουν εμπαγλιφλοζίνη μπορεί επίσης να συμβάλουν:

• Στη μείωση του κινδύνου καρδιαγγειακού θανάτου σε ενήλικες με διαβήτη τύπου 2 και καρδιαγγειακή νόσο.
• Στη μείωση του κινδύνου νοσηλείας λόγω καρδιακής ανεπάρκειας.
• Στην επιβράδυνση της εξέλιξης της χρόνιας νεφρικής νόσου σε κατάλληλους ασθενείς.

Επειδή το Synjardy συνδυάζει δύο φάρμακα για τον διαβήτη, μπορεί να μειώσει τα επίπεδα της HbA1c περισσότερο από ό,τι ένα μεμονωμένο φάρμακο.

Πώς δρα το φάρμακο Synjardy;

Το Synjardy βελτιώνει τα επίπεδα σακχάρου στο αίμα μέσω δύο διαφορετικών μηχανισμών.

Η εμπαγλιφλοζίνη αναστέλλει τη δράση της πρωτεΐνης του συν-μεταφορέα νατρίου-γλυκόζης 2 (SGLT2) στα νεφρά. Κανονικά, τα νεφρά επαναρροφούν το μεγαλύτερο μέρος της φιλτραρισμένης γλυκόζης πίσω στην κυκλοφορία του αίματος. Η αναστολή των πρωτεϊνών SGLT2 επιτρέπει στην περίσσεια γλυκόζης να αποβληθεί από τον οργανισμό μέσω των ούρων, μειώνοντας έτσι τα επίπεδα σακχάρου στο αίμα. Αυτός ο μηχανισμός προκαλεί επίσης ήπια απώλεια υγρών και μέτρια μείωση βάρους σε πολλούς ασθενείς.

Η μετφορμίνη δρα κυρίως στο ήπαρ, μειώνοντας την παραγωγή γλυκόζης. Αυτό το φάρμακο βελτιώνει επίσης την ευαισθησία στην ινσουλίνη στους μυς και μειώνει την εντερική απορρόφηση της γλυκόζης. Σε αντίθεση με πολλά φάρμακα για τον διαβήτη, η μετφορμίνη σπάνια προκαλεί υπογλυκαιμία όταν χρησιμοποιείται μόνη της.

Αυτός ο συνδυασμός αντιμετωπίζει πολλαπλές αιτίες της αυξημένης γλυκόζης στο αίμα, επιτυγχάνοντας καλύτερο συνολικό γλυκαιμικό έλεγχο.

Παρενέργειες του φαρμάκου Synjardy

Οι παρενέργειες του Synjardy είναι:

• Ναυτία
• Έμετος
• Διάρροια
• Κοιλιακός πόνος
• Απώλεια όρεξης
• Αυξημένη ούρηση
• Συχνή ούρηση τη νύχτα
• Αυξημένη δίψα
• Μυκητιάσεις των γεννητικών οργάνων
• Λοιμώξεις του ουροποιητικού συστήματος
• Πονοκέφαλος
• Χαμηλή αρτηριακή πίεση
• Ζάλη
• Αφυδάτωση
• Απώλεια βάρους
• Ανεπάρκεια βιταμίνης Β12 όταν το φάρμακο χρησιμοποιείται μακροχρόνια
• Χαμηλά επίπεδα σακχάρου στο αίμα (κυρίως όταν το Synjardy χορηγείται σε συνδυασμό με ινσουλίνη ή φάρμακα της κατηγορίας των σουλφονυλουριών)
• Μεταβολές στη νεφρική λειτουργία
• Γάγγραινα του Fournier (σπάνια)
• Διαβητική κετοξέωση (σπάνια)
• Γαλακτική οξέωση (πολύ σπάνια, αλλά απειλητική για τη ζωή)
• Σοβαρές αλλεργικές αντιδράσεις (σπάνιες).

Στη συνέχεια, εξηγούμε τις ανεπιθύμητες ενέργειες και σας καθοδηγούμε ως προς τον τρόπο αποφυγής ή μείωσής τους.

1. Παρενέργειες του πεπτικού συστήματος

Οι παρενέργειες του πεπτικού συστήματος εμφανίζονται συχνά λόγω της μετφορμίνης που περιέχει το φάρμακο. Περίπου το 22% των ατόμων που λαμβάνουν το φάρμακο Synjardy παρουσιάζουν διάρροια, το 17% ναυτία, ενώ περίπου το 10% εμετό, κοιλιακό άλγος ή απώλεια όρεξης.

Αυτά τα συμπτώματα θα εξαφανιστούν μετά από 1-2 εβδομάδες.

Η μετφορμίνη αυξάνει τη χρήση της γλυκόζης στα εντερικά κύτταρα, μεταβάλλει το μεταβολισμό των χολικών οξέων, επηρεάζει τις εντερικές ορμόνες όπως η GLP-1 και μεταβάλλει το εντερικό μικροβίωμα. Αυτές οι βιολογικές επιδράσεις μπορεί να ερεθίσουν προσωρινά το πεπτικό σύστημα, ειδικά μετά την έναρξη της θεραπείας ή μετά από αύξηση της δόσης.

Μπορείτε να μειώσετε τις πεπτικές παρενέργειες με τους εξής τρόπους:

• Λαμβάνοντας το φάρμακο Synjardy μαζί με τα γεύματα
• Κατάποση των δισκίων ολόκληρων
• Σταδιακή αύξηση της δόσης, εάν ο γιατρός σας συστήσει αύξηση της δόσης
• Αποφυγή κατανάλωσης πλούσιων γευμάτων που περιέχουν υπερβολική ποσότητα λίπους
• Την επαρκή πρόσληψη υγρών.

Εάν έχετε συχνό εμετό ή επίμονη διάρροια, επικοινωνήστε με τον γιατρό σας, καθώς η αφυδάτωση αυξάνει τον κίνδυνο σοβαρών επιπλοκών.

2. Αυξημένη ούρηση

Επειδή η εμπαγλιφλοζίνη αποβάλλει τη γλυκόζη μέσω των ούρων, πολλοί χρήστες του φαρμάκου θα ουρούν πιο συχνά.

Η γλυκόζη που παραμένει στα ούρα προσελκύει νερό μέσω της όσμωσης. Ως αποτέλεσμα, τα νεφρά θα παράγουν περισσότερη ούρα καθ’ όλη τη διάρκεια της ημέρας.

Πρέπει να πίνετε αρκετό νερό για να αναπληρώσετε τις απώλειες υγρών, να μην καταναλώνετε υπερβολική ποσότητα καφεΐνης και να λαμβάνετε το φάρμακο την ίδια ώρα κάθε μέρα.

3. Αφυδάτωση και χαμηλή αρτηριακή πίεση

Αυτή η παρενέργεια εμφανίζεται σε περίπου 1–3% των ατόμων που λαμβάνουν το φάρμακο Synjardy, ειδικά σε ηλικιωμένους, σε άτομα που λαμβάνουν διουρητικά φάρμακα, σε άτομα με νεφρική νόσο ή σε άτομα με χαμηλή αρτηριακή πίεση.

Η αύξηση της ούρησης που προκαλείται από τη γλυκόζη απομακρύνει τόσο το νερό όσο και το νάτριο από τον οργανισμό. Η υπερβολική απώλεια υγρών μπορεί να μειώσει τον όγκο του αίματος και την αρτηριακή πίεση.

Για να αποτρέψετε αυτήν την παρενέργεια, πρέπει να πίνετε επαρκή ποσότητα υγρών, ειδικά όταν κάνει ζέστη.

4. Μυκητίαση των γεννητικών οργάνων

Η μυκητίαση των γεννητικών οργάνων είναι μία από τις πιο συχνές παρενέργειες της εμπαγλιφλοζίνης.

Περίπου το 7% των γυναικών και το 2% των ανδρών που λαμβάνουν το φάρμακο Synjardy εμφανίζουν μυκητίαση των γεννητικών οργάνων.

Η περίσσεια γλυκόζης στα ούρα δημιουργεί ένα ευνοϊκό περιβάλλον για την ανάπτυξη ειδών ζυμομυκήτων του γένους Candida γύρω από την περιοχή των γεννητικών οργάνων.

Μπορείτε να προλάβετε αυτήν την παρενέργεια με τους εξής τρόπους:

• Διατηρώντας καλή υγιεινή των γεννητικών οργάνων
• Διατηρώντας την περιοχή των γεννητικών οργάνων στεγνή
• Αλλάζοντας αμέσως τα βρεγμένα ρούχα
• Διαχειρίζοντας αποτελεσματικά τη γλυκόζη του αίματος.

Οι περισσότερες περιπτώσεις γεννητικών μυκητιάσεων ανταποκρίνονται καλά στα συνήθη αντιμυκητιασικά φάρμακα.

5. Λοίμωξη του ουροποιητικού συστήματος

Κλινικές δοκιμές έχουν αναδείξει λοίμωξη του ουροποιητικού συστήματος σε περίπου 7–10% των ατόμων που λαμβάνουν φάρμακα που περιέχουν εμπαγλιφλοζίνη.

Οι περισσότερες περιπτώσεις λοίμωξης είναι ήπιες, αν και έχουν εμφανιστεί ορισμένες σοβαρές περιπτώσεις νεφρικής λοίμωξης.

Αιτία: Η υψηλότερη συγκέντρωση γλυκόζης στα ούρα ευνοεί την ανάπτυξη βακτηρίων εντός του ουροποιητικού συστήματος.

Για την πρόληψη της λοίμωξης, θα πρέπει:

• Να πίνετε επαρκή ποσότητα νερού
• Να αδειάζετε τακτικά την ουροδόχο κύστη σας
• Να τηρείτε καλή προσωπική υγιεινή.

Να αναζητήσετε αμέσως ιατρική βοήθεια εάν αισθανθείτε κάψιμο κατά την ούρηση, έχετε πυρετό, πόνο στα πλευρά ή παρατηρήσετε αίμα στα ούρα.

6. Χαμηλό σάκχαρο αίματος

Το φάρμακο Synjardy από μόνο του σπάνια προκαλεί υπογλυκαιμία. Ωστόσο, όταν αυτό το φάρμακο συνδυάζεται με ινσουλίνη ή φάρμακα σουλφονυλουρίας, η υπογλυκαιμία γίνεται πολύ πιο συχνή.

Πρέπει να ελέγχετε τακτικά τη γλυκόζη του αίματος, να έχετε πάντα μαζί σας μια πηγή υδατανθράκων ταχείας δράσης, να τρώτε τα γεύματά σας σε τακτά χρονικά διαστήματα και να συζητάτε με τον γιατρό σας τυχόν προσαρμογές της δόσης της ινσουλίνης ή της σουλφονυλουρίας.

7. Έλλειψη βιταμίνης Β12

Η μακροχρόνια θεραπεία με μετφορμίνη μπορεί να μειώσει τα επίπεδα της βιταμίνης Β12.

Η μετφορμίνη μειώνει την απορρόφηση της βιταμίνης Β12 στο λεπτό έντερο, καθώς παρεμποδίζει την εξαρτώμενη από το ασβέστιο πρόσληψη της βιταμίνης.

Για να αποτρέψετε αυτήν την παρενέργεια, θα πρέπει να ελέγχετε περιοδικά τα επίπεδα της βιταμίνης Β12 όταν λαμβάνετε το φάρμακο Synjardy μακροχρόνια. Εάν εμφανίσετε μούδιασμα, αίσθημα μυρμηγκιάσματος ή ανεξήγητη κόπωση, ενημερώστε τον γιατρό σας. Λάβετε συμπλήρωμα βιταμίνης Β12 εάν ο γιατρός σας συστήσει τη λήψη συμπληρώματος.

8. Μεταβολές στη νεφρική λειτουργία

Ο εκτιμώμενος ρυθμός σπειραματικής διήθησης (eGFR) ενδέχεται να μειωθεί ελαφρώς και προσωρινά αμέσως μετά την έναρξη της θεραπείας με το φάρμακο Synjardy.

Η σοβαρή νεφρική βλάβη είναι σπάνια, αλλά είναι πιο πιθανό να εμφανιστεί σε άτομα που παρουσιάζουν αφυδάτωση ή έχουν ήδη σημαντική νεφρική δυσλειτουργία.

Η εμπαγλιφλοζίνη μεταβάλλει την πίεση εντός των μονάδων νεφρικής διήθησης, ενώ η αφυδάτωση μπορεί να μειώσει περαιτέρω τη νεφρική αιματική ροή. Η συσσώρευση μετφορμίνης γίνεται επίσης πιο πιθανή όταν η νεφρική λειτουργία μειώνεται σημαντικά.

9. Διαβητική κετοξέωση

Η διαβητική κετοξέωση που σχετίζεται με φάρμακα αναστολείς SGLT2 είναι σπάνια, εμφανιζόμενη σε περίπου 0,05% των χρηστών των φαρμάκων ετησίως. Ωστόσο, η πάθηση αυτή απαιτεί επείγουσα θεραπεία.

Η εμπαγλιφλοζίνη αυξάνει την έκκριση γλυκόζης στα ούρα, μειώνοντας τις ανάγκες σε ινσουλίνη και αυξάνοντας παράλληλα τα επίπεδα γλυκαγόνης. Υπό ορισμένες συνθήκες, όπως νηστεία, χειρουργική επέμβαση, σοβαρή ασθένεια ή μειωμένες δόσεις ινσουλίνης, ο οργανισμός μπορεί να αρχίσει να παράγει υπερβολικές ποσότητες κετονών, παρά την ελαφρώς αυξημένη μόνο γλυκόζη στο αίμα.

10. Γαλακτική οξέωση

Η γαλακτική οξέωση που προκαλείται από τη μετφορμίνη είναι εξαιρετικά σπάνια, με εκτιμώμενη συχνότητα εμφάνισης 3–10 περιπτώσεις ανά 100.000 χρήστες του φαρμάκου ετησίως. Ωστόσο, η πάθηση αυτή ενέχει υψηλό ποσοστό θνησιμότητας εάν η θεραπεία καθυστερήσει.

Η μετφορμίνη μπορεί να συσσωρευτεί όταν η νεφρική λειτουργία υποστεί σοβαρή βλάβη ή όταν μειώνεται η παροχή οξυγόνου στους ιστούς λόγω σοβαρής ασθένειας, καταπληξίας ή προχωρημένης καρδιακής ανεπάρκειας. Η περίσσεια μετφορμίνης μειώνει τον φυσιολογικό μεταβολισμό του γαλακτικού οξέος, επιτρέποντας τη συσσώρευσή του.

11. Γάγγραινα του Fournier

Η γάγγραινα του Fournier αποτελεί μια εξαιρετικά σπάνια ανεπιθύμητη ενέργεια του φαρμάκου Synjardy.

Τα ούρα με υψηλή περιεκτικότητα σε γλυκόζη ενδέχεται να ευνοούν την ανάπτυξη βακτηρίων σε ορισμένα άτομα. Η λοίμωξη μπορεί να εξαπλωθεί γρήγορα στους ιστούς που περιβάλλουν τις γεννητικές και περινεϊκές περιοχές.

Ποιοι δεν πρέπει να χρησιμοποιούν το φάρμακο Synjardy; Ποια είναι τα εναλλακτικά φάρμακα;

Το φάρμακο Synjardy δεν πρέπει να χρησιμοποιείται από τα ακόλουθα άτομα:

• Άτομα με διαβήτη τύπου 1, καθώς ο κίνδυνος διαβητικής κετοξέωσης αυξάνεται σημαντικά
• Άτομα με σοβαρή νεφρική δυσλειτουργία ή άτομα που υποβάλλονται σε αιμοκάθαρση, καθώς η συσσώρευση μετφορμίνης και η μειωμένη αποτελεσματικότητα της εμπαγλιφλοζίνης αποτελούν σημαντικά ζητήματα
• Άτομα με μεταβολική οξέωση, συμπεριλαμβανομένης της διαβητικής κετοξέωσης
• Άτομα με ιστορικό σοβαρών αλλεργικών αντιδράσεων στην εμπαγλιφλοζίνη, τη μετφορμίνη ή οποιοδήποτε άλλο συστατικό του φαρμάκου Synjardy.
• Άτομα που παρουσιάζουν σοβαρή αφυδάτωση, έως ότου διορθωθεί η αφυδάτωση.
• Άτομα με οξείες καταστάσεις που μειώνουν σημαντικά τη νεφρική λειτουργία, όπως σοβαρή λοίμωξη, καταπληξία ή σοβαρή αφυδάτωση, έως ότου επέλθει ανάρρωση.

Ο γιατρός σας μπορεί επίσης να σας συστήσει να διακόψετε προσωρινά τη λήψη του φαρμάκου Synjardy πριν από μια μεγάλη χειρουργική επέμβαση ή ορισμένες διαδικασίες στις οποίες χρησιμοποιούνται ιωδιούχα μέσα αντίθεσης, ανάλογα με τη νεφρική σας λειτουργία και τη γενική κατάσταση της υγείας σας.

Εναλλακτικά φάρμακα

Τα εναλλακτικά φάρμακα για τον διαβήτη εξαρτώνται από το ιατρικό σας ιστορικό και τον λόγο για τον οποίο δεν μπορεί να χρησιμοποιηθεί το Synjardy.

Το καταλληλότερο εναλλακτικό φάρμακο εξαρτάται από τον στόχο γλυκόζης αίματος, τη νεφρική λειτουργία, τις καρδιαγγειακές παθήσεις, την καρδιακή ανεπάρκεια, το σωματικό βάρος, το κόστος και άλλες ιατρικές παθήσεις. Ο γιατρός σας θα καθορίσει το ασφαλέστερο εναλλακτικό φάρμακο για την περίπτωσή σας.