Τι μπορεί να προκαλέσει δύσπνοια και πώς είναι η αίσθηση;

Τι προκαλεί δύσπνοια;

Η δύσπνοια είναι ένα σχετικά κοινό σύμπτωμα που μπορεί να υπάρχει σε πολλούς τύπους παθήσεων υγείας. Η ιατρική ονομασία για τη δύσπνοια είναι δύσπνοια. Θεωρείται οξεία εάν διαρκεί από ώρες έως μέρες. Θεωρείται χρόνια εάν διαρκέσει περισσότερο από 4 έως 8 εβδομάδες.

Το άγχος – είτε οξύ και περιστασιακό είτε μια χρόνια διαταραχή – μπορεί να σας κάνει να αισθάνεστε δύσπνοια. Το άγχος ή η κρίση πανικού μπορεί μερικές φορές να εκληφθεί εσφαλμένα με καρδιακή προσβολή.

Δεν χρειάζεται όμως να βιώσετε κρίση πανικού για να αισθανθείτε δύσπνοια. Το χαμηλό άγχος μπορεί επίσης να το προκαλέσει.

Η δύσπνοια μπορεί συχνά να συμβεί λόγω άλλων περιστάσεων, όπως:

• όντας σε μεγάλα υψόμετρα
• κακή ποιότητα αέρα, για παράδειγμα λόγω μονοξειδίου του άνθρακα ή αιθαλομίχλης
• ακραίες θερμοκρασίες
• εντατική άσκηση

Το να έχετε κόμπους στους μύες σας, ειδικά στα σημεία ενεργοποίησης, μπορεί μερικές φορές να σας κάνει να αισθάνεστε δύσπνοια.

Ορισμένες ιατρικές παθήσεις μπορούν επίσης να προκαλέσουν δύσπνοια, τόσο οξεία όσο και χρόνια. Οι καταστάσεις που μπορεί να προκαλέσουν δύσπνοια περιλαμβάνουν:

• αλλεργίες
• αναιμία
• βρογχικο Ασθμα
• συμφορητική καρδιακή ανεπάρκεια
• χρόνια αποφρακτική πνευμονοπάθεια (ΧΑΠ)
• Σύνδρομο Guillain-Barré
• καρδιακή αρρυθμία ή καρδιακή προσβολή
• καρδιακή ασθένεια
• ασθένεια των πνευμόνων
• βαρεία μυασθένεια
• ευσαρκία
• πλευρίτιδα
• πνευμονία
• πνευμονικό οίδημα
• πνευμονική εμβολή
• πνευμονική αρτηριακή υπέρταση
• σαρκοείδωση
• φυματίωση

Η δύσπνοια μπορεί να εμφανιστεί και να σβήνει ή να είναι σταθερή. Ανάλογα με την υποκείμενη αιτία της δύσπνοιάς σας, μπορεί επίσης να έχετε συμπτώματα άλλων ιατρικών καταστάσεων.

Μερικές φορές, η δύσπνοια μπορεί να χτυπήσει ακόμη και ενώ είστε σε ηρεμία, για παράδειγμα όταν κάθεστε στο γραφείο σας στη δουλειά. Το παρατεταμένο κάθισμα μπορεί να προκαλέσει δύσπνοια λόγω κακής στάσης του σώματος.

COVID-19 και δύσπνοια

Ένα από τα χαρακτηριστικά συμπτώματα του COVID-19 είναι η δύσπνοια. Άλλα κοινά συμπτώματα του COVID-19 περιλαμβάνουν πυρετό, βήχα και κόπωση.

Οι περισσότεροι άνθρωποι που νοσούν από τον COVID-19 θα εμφανίσουν ήπια έως μέτρια συμπτώματα που μπορούν να αντιμετωπιστούν στο σπίτι. Εάν είστε άρρωστοι και υποψιάζεστε ότι μπορεί να έχετε COVID-19, το Κέντρα Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων (CDC) συνιστά αυτά τα βήματα:

• Κάντε τεστ για COVID-19. Καλέστε το γιατρό σας για να μάθετε πού πρέπει να πάτε για να κάνετε εξετάσεις.
• Μείνετε σπίτι και απομονώστε τον εαυτό σας από όλα τα μέλη της οικογένειας και τα κατοικίδια όσο το δυνατόν περισσότερο.
• Καλύψτε τον βήχα και το φτάρνισμα σας και φορέστε μάσκα προσώπου εάν πρέπει να είστε κοντά σε άλλα άτομα, αλλά προσπαθήστε να μείνετε τουλάχιστον 6 πόδια μακριά.
• Μείνετε σε επαφή με το γιατρό σας και καλέστε το εάν καταλήξετε να αναζητήσετε ιατρική βοήθεια.
• Πλένετε συχνά τα χέρια σας.
• Αποφύγετε να μοιράζεστε οικιακά είδη με άλλα άτομα στο σπίτι σας.
• Απολυμαίνετε συχνά κοινές επιφάνειες.

Θα πρέπει επίσης να παρακολουθείτε τα συμπτώματά σας ενώ βρίσκεστε στο σπίτι. Αναζητήστε αμέσως επείγουσα περίθαλψη εάν εμφανίσετε:

• ΠΡΟΒΛΗΜΑ ΑΝΑΠΝΟΗΣ
• γρήγορη, ρηχή αναπνοή
• βάρος, πόνο ή πίεση στο στήθος σας
• γαλαζωπό ή γκριζωπά χείλη, δέρμα ή κρεβάτια νυχιών
• έναν γρήγορο καρδιακό ρυθμό
• σύγχυση
• υπνηλία

Τα άτομα με σκούρο δέρμα μπορεί να έχουν περισσότερα προβλήματα από τα άτομα με ανοιχτόχρωμο δέρμα, παρατηρώντας αλλαγές στο χρώμα του δέρματος που υποδηλώνουν στέρηση οξυγόνου.

Λάβετε τις πιο πρόσφατες πληροφορίες για τον COVID-19.

Πώς είναι η δύσπνοια;

Η δύσπνοια μπορεί να είναι ένα τρομακτικό συναίσθημα. Είναι μια υποκειμενική αίσθηση, που σημαίνει ότι δεν μπορεί να μετρηθεί. Ωστόσο, οι γιατροί μπορούν να μετρήσουν άλλα πράγματα που μπορεί να προκαλούνται από τη δύσπνοια, όπως τα επίπεδα οξυγόνου στο αίμα σας.

Εάν το επίπεδο οξυγόνου στο αίμα σας είναι πολύ χαμηλό, σημαίνει ότι δεν λαμβάνετε αρκετό οξυγόνο και ότι δεν κυκλοφορεί με τα ερυθρά αιμοσφαίρια σας. Αυτό μπορεί να είναι επικίνδυνο, ειδικά εάν τα επίπεδα οξυγόνου στο αίμα σας πέφτουν πολύ χαμηλά.

Εάν αντιμετωπίζετε δύσπνοια, μπορεί να αισθάνεστε ότι δεν μπορείτε να περάσετε αρκετό αέρα στους πνεύμονές σας — και ότι δεν μπορείτε να το κάνετε αρκετά γρήγορα.

Μπορεί να φαίνεται σαν να σας λείπει το οξυγόνο. Μπορεί να είναι πιο δύσκολη η εισπνοή και η εκπνοή. Μερικές φορές μπορεί να αναγκαστείτε να τραβήξετε μια ανάσα πριν καν ολοκληρώσετε την εκπνοή.

Τα συμπτώματα που εμφανίζονται με δύσπνοια μπορεί να περιλαμβάνουν:

• μια αίσθηση σφιξίματος στο στήθος σας
• αίσθημα ασφυξίας
• νιώθετε ότι πρέπει να εργαστείτε πιο σκληρά από το κανονικό για να πάρετε την ανάσα σας
• νιώθετε ότι πρέπει να αναπνέετε πιο συχνά ή πιο γρήγορα
• νιώθετε ότι το σώμα σας δεν μπορεί να πάρει οξυγόνο αρκετά γρήγορα
• νιώθεις ότι δεν μπορείς να πάρεις γεμάτες ανάσες
• δυσκολία να πιάσετε πλήρως την αναπνοή σας

Μπορεί να παρατηρήσετε ότι λαχανιάζετε όλο και περισσότερο για μεγάλο χρονικό διάστημα, ή μπορεί να συμβεί απροσδόκητα. Τα συμπτώματα είναι συχνά πιο αισθητά όταν είστε σωματικά δραστήριοι, όπως όταν ανεβαίνετε σκάλες ή προσπαθείτε να ασκηθείτε, αλλά η δύσπνοια μπορεί να συμβεί ακόμα κι αν είστε σε ηρεμία.

Πότε να επικοινωνήσετε με έναν γιατρό

Η American Lung Association συνιστά να μιλάτε με το γιατρό σας κάθε φορά που αντιμετωπίζετε δύσπνοια που δεν αναμένεται λόγω της τρέχουσας δραστηριότητας και των επιπέδων φυσικής κατάστασης. Θα πρέπει επίσης να επικοινωνήσετε με το γιατρό σας εάν δεν ανταποκριθείτε στη θεραπεία για δύσπνοια.

Άλλα ανησυχητικά συμπτώματα, μαζί με δύσπνοια, που θα πρέπει να προκαλέσουν ιατρική φροντίδα περιλαμβάνουν:

• πόνο ή πίεση στο στήθος σας
• ένα «κουρδισμένο» συναίσθημα που επιμένει ακόμα και αφού ξεκουραστείτε για 30 λεπτά

• συριγμός ή ήχος σφυρίσματος όταν εισπνέετε και εκπνέετε

• ένας υψηλός ήχος όταν αναπνέετε, γνωστός ως stridor
• ναυτία
• λιποθυμία
• βήχας, ρίγη και αυξημένη θερμοκρασία σώματος
• μπλε ακροδάχτυλα ή χείλη
• πρησμένους αστραγάλους και πόδια
• επιδείνωση της δύσπνοιας μετά τη χρήση συσκευής εισπνοής
• δυσκολία στην αναπνοή ενώ είστε ξαπλωμένοι ανάσκελα

Εάν έχετε οποιονδήποτε συνδυασμό αυτών των συμπτωμάτων μαζί με δύσπνοια, είναι σημαντικό να καλέσετε το γιατρό σας ή να επισκεφτείτε ένα δωμάτιο έκτακτης ανάγκης για άμεση ιατρική φροντίδα.

Το να έχεις δύσπνοια δεν είναι το ίδιο πράγμα με το να έχεις δυσκολία στην αναπνοή. Όταν δυσκολεύεστε να αναπνεύσετε κανονικά, μπορεί να αισθάνεστε ότι:

• δεν μπορείτε να εισπνεύσετε ή να εκπνεύσετε εντελώς
• ο λαιμός ή το στήθος σας κλείνουν ή νιώθετε σαν να υπάρχει μια αίσθηση συμπίεσης γύρω τους
• υπάρχει απόφραξη, στένωση ή σύσφιξη του αεραγωγού σας
• κάτι σας εμποδίζει να αναπνεύσετε

Η δυσκολία στην αναπνοή είναι επίσης μια επείγουσα κατάσταση που απαιτεί άμεση ιατρική φροντίδα.

Πώς αντιμετωπίζεται η δύσπνοια;

Η θεραπεία για τη δύσπνοια εξαρτάται από την υποκείμενη αιτία. Μόλις ο γιατρός σας εξετάσει και δώσει μια διάγνωση, η θεραπεία μπορεί να περιλαμβάνει ένα ή περισσότερα από τα ακόλουθα:

• Φαρμακευτική αγωγή. Ο γιατρός σας μπορεί να συνταγογραφήσει φάρμακα όπως βρογχοδιασταλτικά για να σας βοηθήσουν να αναπνεύσετε ευκολότερα ή στεροειδή για να μειώσετε το πρήξιμο στους πνεύμονές σας.
• Συνταγογραφούμενα συμπληρώματα. Εάν είστε αναιμικός, μπορεί να χρειαστεί να πάρετε συνταγογραφούμενα συμπληρώματα για να αυξήσετε τα επίπεδα σιδήρου σας.
• Χειρουργική επέμβαση. Η χειρουργική επέμβαση μπορεί να είναι μια θεραπευτική επιλογή για ορισμένες καταστάσεις, όπως χρόνιους θρόμβους αίματος ή δομικά προβλήματα με την καρδιά σας.
• Οξυγονοθεραπεία. Εάν έχετε λοίμωξη όπως το COVID-19, μπορεί να σας χορηγηθεί οξυγονοθεραπεία για να υποστηρίξετε την αναπνοή σας. Μπορεί επίσης να σας χορηγηθούν υποστηρικτικά φάρμακα όπως αντιιικά φάρμακα.
• Αντιβιοτικά. Εάν έχετε βακτηριακή λοίμωξη, μπορεί να σας χορηγηθεί αντιβιοτική αγωγή.
• Αποφυγή καπνού και αλλεργιών. Ο γιατρός σας μπορεί να σας συστήσει να σταματήσετε το κάπνισμα ή να αποφύγετε το παθητικό κάπνισμα για να σας βοηθήσει να αναπνεύσετε πιο εύκολα. Είναι επίσης σημαντικό να αποφεύγετε την έκθεση σε αλλεργικούς παράγοντες ή άλλους πιθανούς ερεθιστικούς παράγοντες των πνευμόνων.
• Αλλαγές τρόπου ζωής. Εάν η παχυσαρκία είναι ένας παράγοντας που συμβάλλει, ο γιατρός σας μπορεί να σας συστήσει να αλλάξετε τις συνήθειες του τρόπου ζωής σας. Αυτό πιθανότατα θα περιλαμβάνει την κατανάλωση μιας ισορροπημένης διατροφής και την πιο συχνή άσκηση.

Άλλα βήματα που μπορείτε να δοκιμάσετε για να βοηθήσετε στην πρόληψη και τη διαχείριση της δύσπνοιας περιλαμβάνουν τα ακόλουθα:

• Αποφύγετε την έντονη σωματική δραστηριότητα πάνω από 5.000 πόδια, εκτός αν έχετε συνηθίσει σε μεγάλο υψόμετρο.
• Προσπαθήστε να μην υπερβάλλετε τον εαυτό σας.
• Κάντε τακτικές ιατρικές εξετάσεις.
• Πάρτε όλα τα συνταγογραφούμενα φάρμακα ακριβώς σύμφωνα με τις οδηγίες.
• Εάν κάνετε οξυγονοθεραπεία, ελέγχετε τακτικά για να βεβαιωθείτε ότι ο εξοπλισμός σας λειτουργεί σωστά.

Παράγοντες κινδύνου

Μπορεί να διατρέχετε υψηλότερο κίνδυνο δύσπνοιας ή άλλες σχετικές παθήσεις εάν έχετε:

• αδύναμοι μύες, ειδικά εκείνοι που εμπλέκονται στην αναπνοή, όπως το διάφραγμά σας
• άσθμα ή άλλες χρόνιες αναπνευστικές παθήσεις όπως η ΧΑΠ ή η κυστική ίνωση
• χαμηλά επίπεδα αιμοσφαιρίνης
• ένας χώρος εργασίας ή διαβίωσης που περιλαμβάνει πράγματα που προκαλούν το άσθμα σας
• μειωμένο ανοσοποιητικό σύστημα ή αυξημένο κίνδυνο εμφάνισης αναπνευστικής νόσου
• τάση για συχνό κάπνισμα

Η κατώτατη γραμμή

Η δύσπνοια μπορεί να είναι σύμπτωμα πολλών διαφορετικών καταστάσεων υγείας. Μπορεί να κυμαίνεται από ήπιο έως σοβαρό και μπορεί να εμφανιστεί σταδιακά ή να συμβεί ξαφνικά.

Εάν αντιμετωπίζετε δύσπνοια, μπορεί να αισθάνεστε ότι δεν μπορείτε να περάσετε αρκετό αέρα στους πνεύμονές σας και ότι δεν μπορείτε να το κάνετε αρκετά γρήγορα. Μπορεί να είναι δύσκολο να εισπνεύσετε και να εκπνεύσετε και μπορεί να αισθάνεστε ότι πρέπει να αναπνεύσετε πριν καν ολοκληρώσετε την εκπνοή.

Ζητήστε ιατρική βοήθεια κάθε φορά που αντιμετωπίζετε ασυνήθιστη δύσπνοια, ειδικά εάν το συναίσθημα επιμένει ακόμα και μετά την ανάπαυση ή εάν έχετε και άλλα σχετικά συμπτώματα, όπως πίεση στο στήθος, ναυτία, πυρετό ή ρίγη.